En Çok Görüntülenen Kitaplar

İkna; kandırma-inandırma anlamlarına gelen bir sözcük. Kandırmanın bilimi olur mu? Olursa, böyle bir "bilim" saygın mıdır? "Bilimsel" tavsifi hak edecek bir çalışmanın taşıyacağı etik kriterler nelerdir. Bu kriterler iknaya ilişkin çalışmaların bilimselliğini kuşkulu kılmıyor mu?Birey ve toplumların ayırt edici ve en mümtaz zenginlikleri olan kültürü, bu denli endüstriyel emtia haline getiren açık-serbest Pazar iknacıları; meşrutiyet temini ve rıza yaratma araçlarıyla boyun eğmeyi bu denli yücelten ve egemen güçlerin egemenliklerini bu denli pekiştirip, ebedileştiren siyasal-yönetsel kurumların inacıları; zihinsel iğdişliği ideolojik amaç olarak benimseyip "ya sustur- öldür-yok et yada kandır-ikna et" hedefine kendilerini kodlamışlarsa; bilimsel yöntemler, araçlara ve birikim, onlara teşne olmaya mecbur mu? Böylesine "onursuz mecburiyet" nasıl savunulur? Dahası, izleyen satırlarda, naif pozitivizme sadakat yeminine hiç ihanet etmeyen kuram ve yaklaşımları siyasal alanda diriltmeye çabalayarak, konusunu "onursuz mecburiyete" icbar eden bu çalışmanız yazarı, kitabının önsözünde okuruna nasıl bir savunma sunabilir. Ben de bilmiyorum.

Köklerim anımsayamadığım bir toprağın çok derinlerine gömülü. Nerede sahi o toprak, Türkiye'nin ucunda, akrabalarımın toza dönüşüp Asya rüzgarına karıştığı kurak arazilerde mi? Babamın ailesinin memleketi Gürcistan'da mı? Çıktığımız yer olan Ermenistan'da mı? Ben bir göçebeyim, bir göçmenim, bir vatansızın oğluyum; gerçek bir geçmiş bulamadan, sonunda bir başka ülkeyi, bir başka kültürü, bir başka dili benimsemiş biriyim. Ne yapalım, herkesin adı Dupont, Martin ya da Durand olamaz. Benim adım da Aznavour ve şimdiye kadar bundan şikâyet etmedim. Ama yine de isterdim ki... Olayların zorlamasıyla, akışıyla, sonunda dört meslek yapar oldum: oyunculuk, şarkıcılık, yazarlık, bestecilik. Biri öbürüne kapı açtı, beriki ötekini itti, bazen de iç içe geçti bunlar, ve dört ayrı alan olsa da sonuçta birbirlerini tamamladılar. Biraz karman çorman, biraz serserice yaptım bu işleri, ama tam profesyonel olmasam da asla amatörce değil. Önemli olan işin iyi yapıldığı duygusuydu, bir zamanlar dendiği gibi "iyi iş" çıkarmaktı. Bugün, sahne üzerinde geçen altmış dokuz yıldan sonra, samimiyetle söyleyebiliyorum ki, bahsettiğim mesleklerden birinde, yani şarkıcılıkta, beni işverenime yani halka bağlayan sözleşmenin hükümlerini hep yerine getirdim.

Efendisiz, Türkiye’de yayınlanan anarşist dergilerin belki de en az bilinenidir. Kasım 1988’den Ekim 1989’a dek geçen süreci kapsayan altı sayılık ömrüne, Efendisiz, küçücük puntolarla bir çok yazı sıkıştırmıştır. Bilhassa, Kara’da alıştıklarımızın aksine daha uzun, biraz daha kuramsal yazılarla doludur Efendisiz’in 16 sayfalık sayıları. Kuramsal anlamda, benim görebildiğim kadarıyla, Kara’nın bir kaç adım ilerisinde olan Efendisiz’in Türkiye anarşist düşünce tarihindeki rolü, belki de bu yoğunlukla özetlenebilir. Efendisiz, 2000 yılı öncesi (ulusal ve yasal çapta) hem en kısa süre yayınlanan anarşist dergidir, hem de sadece 16 sayfadan oluşan nüshalarıyla, aslında, en ince dergidir. Fakat, yazıları okumaya daldığınızda, küçücük puntolarla sıkıştırılmış makalelerden etkilenmemek mümkün değildir.