En Son Eklenenler

Hepimizin yatışmak bilmez bir gelişme ihtiyacı var: Her yıl milyonlarca insan, kilo vermek, ilişkilerini düzeltmek ve iyileştirmek, borçlarından kurtulmak, kariyerlerinde daha fazlasını başarmak, finansal bağımsızlığa kavuşmak, ruhsal aydınlanmayı yakalamak, daha iyi ebeveynler veya eşler olmak için kitaplar alıyor ve seminerlere katılıyor; dahası, bu liste uzayıp gidiyor. İlerleme için yanıp tutuşuyoruz. Yine de, birçoğumuz istediğimiz değişimi gerçekleştirmeyi başaramıyoruz. %100 Kendiniz Olun, bir diyet programında başarısız olmuş, bir ilişkinin çöküşünü atlatmış veya tatmin edici bir kariyere sahip olup olamayacağını merak etmiş olan herkes içindir. Kendimizle, bulunduğumuz yerle ve yaptığımız şeyle barışık olmak isteyen hepimiz için bir kitaptır; uzak bir gelecekte değil, bugün, burada ve hemen şimdi.

Kitaplar hâlâ bizim en büyük kurtuluşumuzdur: Kaçmak için değil, yaşamak için. Gazze’nin dumanı tüten harabelerinde, sararmış kitap sayfalarının arasında yaşlı bir adam, birinin nihayet durup onu görmesini bekler. Çünkü elindeki kitaplar yalnızca kâğıt ve mürekkepten ibaret değildir. Onlar, bölünmüş bir hayatın izlerini, yok sayılmış bir halkın belleğini, bastırılan bir sesin yükünü taşır. Genç bir Fransız fotoğrafçı objektifini bu adama çevirdiğinde, tek bir fotoğraf karesi yakaladığını sanır. Oysa gördüğü şey bambaşkadır: Gerçeğe, direnişe ve unutulmayanlara açılan bir kapı. “Her bakışın ardında bir hikâye saklıdır...” der kitapçı. “Bazen bir insanın, bazen de bir halkın.” Ve böylece başlar anlatı. Yıkıntıların arasında büyüyen çocuklar, yarım kalmış cümleler, kayıplarla örülü bir yaşam… Ve bütün bu sessiz enkazın ortasında, bir adam ağır ağır bir sayfa çevirir. O an anlarsınız: Bir sayfa çevirmek, bir devrim başlatmaktır.

Duvarları taştan, sıvaları kısmen dökülmüş, her tarafı nem kokan ve duvarların bazı bölümlerinde sıvaların küflenerek kabardığı, lambaların küskün bir şekilde belli, belirsiz ışıttığı kocaman bir oda, tavanı oldukça yüksek bu binanın salon gibi kullanılan giriş kapısındaki kapı kolu oldukça eski ve paslanmış bir durumda. Belki de terli ve kirli ellerle açıldığı için aşınmış da olabilir. Ama bir gerçek var ki o da birçok elin bu kapı kolunda izleri vardı. Yılların yorgunluğu ile de bu hale gelmiş olabilir. Salonun tam orta yerinde varilden dönüştürülmüş kocaman bir soba ve etrafında kırık sandalyelere oturmuş birkaç müşterinin loş ışığın arasında siluetleri Karagöz, Hacivat perdesi gibi sobaya yaklaşan elleri, bazen kocaman, bazen küçülen kafaların gölgeleri sobadan sızan ışığa ve çok yüksekte yanan düşük amperli ampulden gelen ışıkla şekilleniyordu. Kocaman salona hareket katan, ama ürpertici bir hava veren, kasvetli bir ortam gibi olan bu bina bir oteldi. Kapıdan yavaşça içeri girdi. Siluet gibi görünen ve kocaman sobanın etrafındakilere doğru yürüdü. Korkuyordu. İlk defa ailesinden uzak, yardım alacağı kimseciklerin bulunmadığı bir yerdeydi. Tanımadığı bu insanlar neciydi? Neden böyle bir otele gelmişler? Yoksa onların da mı cep-lerinde az parası var? Suçlular mı? Hırsızlar mı? Terörist var mıdır içlerinde? Yoksa gariban köylü insanlar mı? Böyle bir yerde oturduklarına göre zengin olmayan insanlardır dedi, kendince. Yani içinden böyle düşündü. Cesare-tini toplaması gerekirdi. O da öyle yaptı. Siyah beton ze-mine bakarak yavaş adımlarla yürüdü. Yaklaştı ürkek ve alçak bir sesle: - İyi akşamlar! Dedi. İçlerinden pala bıyıklı, kırlaşmış kafasına taktığı takkenin arasından kıvrılarak çıkan bukleli saçları ve kalın kaşları olan biri ayağa kalktı ve onu karşı-ladı. Kendinse yaklaşan ürperti dolu bu adama korkulu gözlerle baktı. Yüreği bir kuşun ürkekliği içinde atıyordu. Göğüs kafesi inip kalkıyordu. Derin derin bir iki nefes aldı. Kendine hâkim olmalıydı. Tehlikeli biri değildir her-halde, diye düşündü. Kollarında müthiş bir güçsüzlük his-setti. Elinde valizi düşecek gibi oldu. O da usulca olduğu yerde valizi yere bıraktı ve yaklaşan adamın vereceği yanı-ta kulak kesildi. - İyi akşamlar yeğenim! Buyur! Ne istersin? - Ben üniversite öğrencisiyim. Kalacak yerim yok, dedi. Siz otelin sahibi misiniz?

“Hep 17 yaşında kalacaksın. Buna kimin neden olduğunu bulacağım.” Bir genç kız kaybolur. Beş gün sonra bir korulukta bulunur. Serin on yedi yaşındadır. Narçiçeği ojeli tırnakları, askılı mavi tişörtüyle Serin artık bir “dosya”dır. Ama bazı ölümler istatistiklere sığmaz; havada asılı kalır, herkesin tenine siner, şehrin hafızasına kazınır. Ölümün izini kokulardan süren, yasını kendi içinde yaşayan Komiser Vedat ve geçmişi didik didik eden anne Hale için bu cinayet yalnızca çözülmesi gereken bir vaka değildir. Aşkın, ihmalin, suskunluğun ve arzunun izleri birbirine karışır; bu cinayette herkesin susmak için bir nedeni vardır. Gece unutur ama insan, unuttuğunu sandığı şeylerin içinde yaşamaya devam eder. Köşe yazılarında kadınlık ve erkeklik hallerini, arzuyu, iktidar ilişkilerini ve toplumsal hafızayı keskin bir dille sorgulayan yazar ve senarist Zehra Çelenk, yeni romanı Gece Unutkandır’da bu bakışı edebi bir polisiye gerilim hattına taşıyor. Zamanı parçalayan kurgusuyla kalıpların dışına çıkan roman, temposunu ve gizemini son ana kadar korurken hafıza ve tanıklık üzerinden birey ile toplum, kadın ile erkek, ebeveyn ile çocuk arasındaki kırılgan bağları görünür kılıyor. Zehra Çelenk, bir cinayetin etrafında yalnızca katilin değil; anneliğin, arzunun, sınıfsal mesafelerin ve bu ülkede kadın olmanın kırılganlığının da izini sürüyor. Okuru suçun ötesinde bir yüzleşmeye davet ediyor.