Eserlere Göre Listeleme

Türk tasavvuf edebiyatı sahasında kendine has bir tarzın kurucusu olan Yunus Emre, Ahmet Yesevî ile başlayan tekke şiiri geleneğini özgün bir söyleyişle Anadolu’da yeniden ortaya koymuştur. Yalnız halk ve tekke şiirini değil, divan şiirini de etkileyen Yunus Emre, tasavvufla beslenen dizelerinde insanın kendisiyle, nesnelerle, Allah’la olan ilişkilerini işledi, ölüm doğum, yaşama bağlılık, ilahi adalet, insan sevgisi gibi konuları ele aldı. Çağının düşünüş biçimini ve kültürünü konuşulan dille, yalın akıcı bir söyleyişle dile getirdi. Yunus Emre’nin şiirleri daha söylenip yazıldığı tarihten itibaren ezberlenip okunmaya başlayarak, 14.yüzyıldan itibaren abdallar ve dervişler vasıtasıyla Osmanlı fetihlerine paralel şekilde bütün Anadolu ve Rumeli coğrafyasına yayıldı. Elinizdeki kitap bir sevdalısının mektuplarla Yunus Emre’yi anlatmasıdır.

Tarih sırtımızdaki kambur mu: Nerede yanlış yapmıştık? “Yalnızlığım için içiyordum. İnsansızlıktan donmamak, ölmemek için. Delirmeme ramak kalıyor, yine içiyordum. İkinci Sayru, ‘Evine dön! Evine dön!’ diyordu; dinlemiyordum onu.” Fakat neden? “Tam o senelerde, herkesin Rus salatası olarak bildiği, patatesli, kornişonlu, mayonezli salata birdenbire Amerikan salatası oldu.” Hayat mı dekor mu? “En büyük işkence, Şark nedir, Garp nedir bilmemektir. İki âlemin ortasında yaşıyorsun ve ikisi arasına sıkışmışsın, haberin yok!” Asırlar mı, cinnet mi? “Sayru söyle bana: Hangi kardeşini, kardeşimi öldürdüm? Kaç kardeşimi öldürdüm?” Taht için kan dökenler, vicdanını kaybetmiş bir insanlık mı yarattılar? Usta’dan bir başyapıt!

Değerli yazarımız Peride Celal'in bu son kitabında altı yeni öykü yer alıyor. Romanlarını da, öykülerini de alabildiğine yalın, gösterişsiz bir dille yazan bir yazar Peride Celal. Bu yalınlık, büyük bir ustalığın becerisidir. Süslemeyi hiç bilmez, çünkü süslemek elinden gelmez Peride Celal'in. O yalınlığın, süslenmemiş edebiyatın incelik dolu ustasıdır... Kitaba adını veren "Melahat Hanımın Düzenli Yaşamı" adlı ilk öyküde, kocasının ölümünden sonra yeni ve çok düzenli bir yaşam kurmaya çalışan bir yaşlı kadının içine düştüğü yalnızlığın, bu yeni yalnızlıkla baş edemeyişinin müthiş bir çizimle gözler önüne serildiğini göreceksiniz. Ağaç adlı öyküde kocaman bir salonun ortasındaki bir ağaçla o salonda yaşayan bir kadının dostluğuna tanık olacaksınız. Açık Oturum, bir televizyon programına çıkarılan bir temizlikçi kadının değişen dünyası size hiç de yabancı gelmeyecek. Toz Duman, kitapta yer alan öykülerin belki de en güzeli. Bir adanın değişen insanlarıyla birlikte nasıl değiştiğini bu kadar yalın, bu kadar güzel görüntülemek her yazarın başaracağı bir şey değil. Karşılaşma, koparılmış, bitirilmiş bir aşkın yıllar sonrasını dile getirirken, İskele adlı son öykü, müthiş bir atmosfer öyküsü. Usta yazarımızın bu çok genç öykülerini kıvançla sunuyoruz.

Melankolik kişiliğin gizemini anlamaya yönelik çalışmalar Homeros destanlarında başlamış, Hipokrat yazınında sürmüş,,,, Sophoklesin trajedilerinde doruğa ulaşmıştır. Aristotales, olağanüstü kişiliklerden, özgün bir ahlak ve tutkulu bir heyecan içinde yaşayanların genellikle melankolik olduklarını söylemiştir. Demokritos, Herakleitos, Empedokles örneklerinde olduğu gibi... Albrecht Dürer, Hölderlin, Walter Benjamin, vb. hep bu tür bir melakolik yaşamın aurasını yaymışlardır. Melankolik yaşamda, çok kez, sıradan varoluşun acılı sefaleti aşılabilmekte, trajik fakat onurlu estetik özelllikleeri olabilen yepyeni bir benlikle karşılaşılmaktadır.