En Son Eklenenler

“O benim misafirim. Ve misafirim ne kadar isterse o kadar kalacak.” “Senin misafirin olmak başıma gelen en güzel şeydi...” Annesinin işlediği bir suçun gölgesinde, cezaevinin soğuk duvarları arasında büyüyen Eliz’in hayatı, bir gece tanık olduğu bir suçla tamamen değişir. Artık yalnızca geçmişinin değil, mafyanın da hedefindedir. Kaçacak yeri, güvenecek kimsesi yokken kader onu hiç beklemediği biriyle karşılaştırır : Devrim Ali Yöner. Devrim, Eliz’i ölümden kurtarır. Onu peşindeki mafya örgütünden koruyacağına, her şey düzelene kadar evinde misafir edeceğine söz verir fakat bu, özgürlüğe açılan bir kapı değil, karanlık sırlarla dolu başka bir tutsaklığın başlangıcıdır. Eliz kendini bir gecede tehlikenin, güç oyunlarının ve kimsenin adını koyamadığı bir çekimin merkezinde bulur. Peki Devrim’in sakladığı gerçek, onları birbirine yaklaştıracak mı yoksa sonsuza dek ayıracak mı?

Kanunlar yeterince adil olmasa bile hiçbir suç cezasız kalmaz! Hayalî evrenlerin azametli mucidi Sör Terry Pratchett'ın benzersiz yaratımı “Diskdünya”nın ilk kez Türkçeye çevrilen otuz dokuzuncu kitabı Burunotu, kanunun her yer yerde kanun olduğunu ilan eden Kumandan Samuel Vimes'ı nihaî gerçeklerle yüzleştirecek, yürek dağlayıcı bir holokost romanı. Dünya çapında 100 milyonun üzerinde satan kırk bir kitaplık külliyatın bu en ciddi ve en derin macerası, “Bekçiler” alt serisinin de sekizinci ve son halkası. Pratchett “adi” suçlularla onlara göz yumanları ip üstünde yürüttüğü romanında, koskoca kıtanın bu kez çok ama çok tarihî ve “karanlık” seviyelerine iniyor; hak ve sömürünün izini sürerek taşranın adı konmamış sırlarını birer birer ifşa ediyor. En azından, tatile zırhıyla gitme iznini koparmıştı Vimes. Zırhı onun bir parçasıydı artık, en az onun kadar aşınmıştı. Tek fark, ezik yerleri çekiçlenerek zırhın düzeltilebiliyor olmasıydı. Sıradan bir tatil nasıl kontrolden çıkabilir? Tabii ki tatile çıkanın marifetiyle! Hele ki bu kişi Bekçi Teşkilatı'nın kumandanı Sam Vimes'sa eğer, çakan her kıvılcımın ateş alması an meselesi olabilir. Vimes, Karakol'da geçirdiği onca senenin hatırına güzel bir tatili hak ediyor muhakkak. Ama eşinin taşradaki malikânesinde tatil yapma fikri, nasıl diyelim, pek de cazip gelmiyor açıkçası. Ankh-Morpark'tan uzaklaşmaya gönlü elvermese de emrin “büyük” yerden geldiği aşikâr! Mecbur, katlanacak. Zaten ne hikmetse, son günlerde ihtiyaç fazlası bir bekçi oluveriyor Vimes! Dünyanın bekçilere ihtiyaç duymadığı zamanlar vardı gerçekten. Ama öyle zamanlarda ihtiyaç duyulan asıl şey, birinin dünyayı kapatıp tekrar açmasıydı ki bu sefer doğru düzgün çalışabilsin... Vimes tatile geldiği yeri tanıdıkça, etrafa daha yakından baktıkça aslında hiçbir şeyin göründüğü gibi olmadığını keşfediyor. Taşranın gizli çekiciliğinin altında dev bir komplo, örtbas edilmeye çalışılan sırlar, kan kokusu ve tarifi mümkünsüz bir acımasızlık yattığını fark edince ise duruma el koymaktan kendini alamıyor. Uyuşturucu kaçakçılığı, adam kaçırma, tehdit ve şantaj, soykırım... Tüm bunlar taşrada cirit atarken, Vimes adi bile sayılamayacak bu leş suçların müsebbiplerini devirmek için ant içiyor. Eh, tatilde bile olsa Vimes, Vimes'lığından vazgeçer mi hiç? Diskdünya okurlarını, insanlık tarihinin en büyük suçları üstüne düşünmeye ve tartışmaya iten Burunotu, suçu ifa edenlerden ziyade asıl suçlulara ve “Biz ne yapabilirdik ki?” diyerek kendini temize çekmeye çalışanlara tokat gibi bir yanıt veriyor: Her şeyi!

Çağatay Edebiyatının seçkin şairlerine ait gazelleri merkeze alan bu eser, Çağatay Türkçesiyle kaleme alınmış şiirlerin dil özelliklerini ve anlam dünyasını günümüz okuruna ulaştırmayı hedefleyen titiz bir çalışmanın örneğidir. Farklı disiplinlerden araştırmacıların katkısıyla hazırlanan eserde Çağatay sahası ile Osmanlı divan geleneği arasındaki müşterek yönler de ortaya konulmaktadır. Çağatay Türkçesinin söz varlığını ve dil özelliklerini bütüncül bir yaklaşımla ele alan bu kitap; Türk dili ve edebiyatı araştırmacıları, lisans ve lisansüstü öğrencileri ile klasik Türk şiiri üzerine çalışan okurlar için güvenilir bir başvuru kaynağı niteliği taşımaktadır.

Reşad Ekrem’in dilinde tarih gerçek hayattan daha canlı, daha güzel, daha büyülü… Koçu’dan iki kitap bir arada. İlkinde Troya Savaşı’nın çıkmasına neden olan Güzel Helena’dan Sappho’ya, Kleopatra, Messalina, Theodora ve Lucrezia Borgia gibi iktidar sahibi kadınlardan “sahte İspanyol dansözü İngiliz kızı Lola Montez”e, 18 “aşk kadını” anlatılıyor. İkincide ise Osmanlı tarihinden içki, tütün, afyon, esrar ve kahve yasakları gibi çok bilinenler yanında “hamama giden gayrimüslimlere nalın giyme yasağı”, “umumi yerlerde ve bilhassa kahvehanelerde devlet sohbeti yasağı”, “ay-yıldız yasağı” ve hatta “evlerde yemek çeşidi yasağı” gibi pek bilinmeyen ilginç yasaklar yer alıyor.