Eserlere Göre Listeleme

Bob Dylan'ın "hayatımı değiştirdi; tıpkı herkesin hayatını değiştirdiği gibi" dediği Jack Kerouac'ın Yolda adlı kitabı Ayrıntı Yayınları'nın yeraltı edebiyatı dizisinin 41. kitabı olarak yayımlandı.1951 yılında Kerouac, Amerika'yı baştan başa kat etmiş olmanın heyecanıyla daktilosunun başına oturmuş ve vakit kaybetmemek için uzun bir rulo haline getirdiği kâğıtların üzerinde üç hafta hiç mola vermeden sürecek, otobiyografik bir yolculuğa başlamıştı. Bu süre sonunda ortaya çıkan yapıt, "iyi bir okul, iyi bir iş, iyi bir ev" gibi hazırlop değerlere boyun eğmedikleri için dışlanan, ötelenen insanlara söz verdiğinden, altı yıl boyunca yayıncı bulamadı, kısaltıldı, değişiklikten geçirildi. Ama gücünden pek bir şey yitirmedi.Caz ritimleriyle savrulan iki köksüz adamın yol temalı öyküsü, dürüst tanıklığıyla Amerikan orta-sınıf bilincine bıçak gibi saplandı ve Amerikan rüyasının solmaya yüz tuttuğu günlerde karşı-kültürün alameti farikası oldu; gençlik isyanının el kitabı haline geldi. Dünya çapında okur algısında isyan ile özdeşleşen Yolda, değişen tarihsel ve toplumsal koşullar altında bile bu özelliğini korumakta, hatta okurları küçük çaplı isyanlara sürüklemektedir: Amerika'nın büyük kitabevlerinde çoklukla raflarda değil kasanın arkasına konmasının sebebi, Yolda'nın İncil'in ardından en çok "araklanan" kitap olduğu söylencesindendir.Yolda aynı zamanda "iyi yazmak" adına dayatılan gelenekçi ölçütlere yarım asırlık bir karşı çıkıştır. Caz müziğinin geniş, doğaçlama soluğunu yankılamak isteyen maharetli bir yazarın, "spontan düzyazı" adını verdiği teknik vasıtasıyla giriştiği bir deneydir. Bu özelliğiyle, Amerikan edebiyatının çağdaş klasikleri arasında yer almış, Romantik düzyazının köşe taşlarından sayılagelmiştir.Yayımlandığı dönemde Yolda'nın alımlanışı büyük ölçüde "sansasyon" çerçevesinde gerçekleşmiştir. Edebiyat ve eleştiri çevrelerini ikiye bölen, kimilerinin Hemingway'in yapıtlarına denk tuttuğu, kimilerinin ise yazından saymadığı Yolda, bugün Amerikan modernizmi ile postmodernizmi arasında bir köprü kuran, caz müziğinin ritimlerini yazıya yansıtmasıyla deneysel, yaşamın potansiyelleri ile totalitaryanizme yakın bir düzenin izin verdikleri arasındaki boşluğu bir yol mitiyle doldurmaya, yeniden yaratmaya çalışmasıyla romantik bir edebiyat yapıtıdır. Dahası, Kerouac beyaz ve başarılı Amerika mitinin karşısına göçmenlerin, tarım işçilerinin, gezgin serserilerin hayatını koyarak ve bunu bir dışarlıklı gözüyle yaparak kültürel algıda bir kırılmaya yol açmıştır. Yolda'nın düzeltiden geçirilmemiş, orijinal metni, kitabın 1957'de yayımlanışının ellinci yılı onuruna 2007 yılında yayımlanmıştır.Kült roman Yolda ile arasındaki en belirgin fark ayrıntıya çok daha fazla yer ayırmasıdır: Yolda'dan daha uzundur, bugünün ölçütleriyle masum sayılsa bile cinsel anlamda daha çılgın deneyimlere ve eşcinselliğe yer vermektedir; dil bakımından ise Kerouac bir virtüöz olarak karşımıza çıkmaktadır. Söz konusu metnin alımlanışı da farklı olmuştur: Kült kitap Yolda yayımlandığında otobiyografik de olsa bir kurmaca metni olarak alımlanmışken, orijinal metin bugün bir hatırat olarak görülmektedir.

Büyük Ustadan Küçük Anlatılar …Sayfa hesabına vurulduğunda, Yaşar Kemal’in öyküleri, romanları yanında oylumca küçük bir yer tutar. Ama ilk gençlik yıllarındaki sevgilisi şiirden sonra el attığı alan öyküdür. İlk öyküsüyse bugün okunduğunda bile hiçbir acemilik izi taşımayan “Pis Hikaye”dir... 1946’da yazmıştır bu öyküyü... İlk öykü kitabı Sarı Sıcak 1952’de basılmıştır... Bugün, toplu öykülerinin yer aldığı kitabın adı da Sarı Sıcak’tır. Bu kitabından yaptığımız bu küçük seçki Yaşar Kemal’le ilk karşılaşacaklar için, büyük bir dünyanın kapısını aralamaktadır…

Hz. Mevlânâ Dîvân-ı Kebîr’de diyor ki; *Aşkta diri olmak gerek, ölüde iş yok. Diri kimdir bilir misin? Aşktan doğan kişidir.* İşte Kerim canın kitabı tam da bunu anlatıyor. İnanıyorum ki bu çalışma birçok insanın hayatına ışık tutacak bir başucu kitabı olacaktır… Esin Çelebi Bayru - Evet Aşk Güzel Şeydir’in Yazarı Kadim anlatılarda kuş çoğu kez ruhun bir simgesi olarak belirir. Böylece ruhların yolculuğu, ruhların av ya da avcı oluşu, ruhların özgürlüğe kanat çırpışı hakkında, bu uçucu kardeşlerimizin hikâyeleri bize yoldaşlık eder. Yolda Bir Kuşa Rastladım, bu eski ve âşinâ hikâyeleme türüne, ruhun hikâyesine sadık kalınarak verilmiş ilgi çekici ve taze bir selam. Ahmet Murat Özel - Kuşlarla Sohbetin Şartları’nın Yazarı Mantıku’t-Tayr ve Fusûsü’l-Hikem gibi irfânî geleneğimizi şekillendiren iki temel eserden ilhamını alan bir anlatım. Kuşlar ve hikmet... Ahmet Turgut - Aşkın Şehidi’nin Yazarı Kendi hikâyemizin içinden geçmek ve onu şekillendirmek için dünyadayız. Farklı zamanların ve ayrı kültürlerin hikâyelerinin, Kerim Güç’ün kendi öz hikâyesinde eriyince nasıl bir hikmet çağlayanına dönüştüğünü keşfettiğimizde, kendi hikâyemize yeniden ve başka bir gözle bakma ihtiyacı hissedeceğiz. Mecit Ömür Öztürk - Dervişin Teselli Koleksiyonu’nun Yazarı Hikâye, gündelik rutinlerimizden tutun varoluşsal sorunların en karmaşık meselelerine kadar hayatımızın hemen bütün alanlarında kullandığımız bir anlatım biçimi. Semâvî mesajların içinde de karşımıza çıkıyor, modern/postmodern anlayışı yansıtan metinlerde de… Kerim Güç, hikâye etmenin imkânlarını kullanarak, modern insanın elinden tutup kadim anlatılara doğru götürüyor. Attâr’ın ölümsüz hikâyesi, Kuşların Dili’nden bize yeni haberler veriyor. Anka’nın/Simurg’un sonsuzluk iştiyâkıyla koyulduğu kozmik yolculuğun, aslında bugünde de yaşanmakta olduğunu bize yeniden hatırlatıyor. Okuru, modern hikâyelerin içinden geçirerek, ilâhî hikmeti yansıtan evrensel hikâyelere doğru çekiyor. Aslında, olayın bir yol ve yolcu/luk hikâyesi olduğunu öğreniyoruz Güç’ün hikâyelerinden. İrfânî birikimimize ve edebiyat dağarımıza değerli katkılar sunan bu hikâyeler; Attâr’dan, Hz. Mevlânâ’dan, Hz. Yûnus’tan, Martin Heidegger’den, Batı’nın büyük bilgelerinden ve onların metafiziksel imajlar dünyasından renkler, kokular devşiriyor. Ne diyordu Yûnus, *Her dem yeni doğarız, bizden kim usanası!* Sadık Yalsızuçanlar - Anka’nın Yazarı

Marakeş'ten Helsinki'ye, Honolulu'dan Madrid'e, Hiroşima'dan Berlin'e ve Montreal'e uzanan bir coğrafyada, tamamı yollarda geçen, sıradan insanların sıradışı yol hikâyelerinden oluşan Yolda: Yedi şehri, yedi dili, yedi yemeği, yedi hikâyeyi ve bir İstanbullu yazarı buluşturdu. Yolda, Türk Edebiyatı'nın gezgin yazarı Buket Uzuner'in "yabanıl ve marazî bir zevk"le yaptığı uzun yolculuklarından seçtiği en tuhaf, şaşırtıcı ve gizemli yedi hikâyesini paylaşıyor okurlarla. Yolda'nın bütün hikâyeleri seyahat araçlarında, trenlerde, uçak ve otobüslerde geçiyor. Çünkü uzun yolculuklarda tesadüfen yanımıza oturan bir yabancıya onu bir daha hiç görmeyeceğimizi bilmenin verdiği rahatlıkla bazen en büyük sırrımızı rahatça açar, anlatır, rahatlarız. Ancak ya o yabancı yolcu bir yazarsa ve bir gün Yolda adlı bir kitapta kendi hikâyemizi okursak? Elbette gerçek adlar korunarak, elbette edebiyatın "esirgeyen gökleri", "kışkırtıcı rüzgârları" ve "ürperten yağmurları" eşliğinde.