Eserlere Göre Listeleme

"Gerçi milletimizin istiklâlini kurtarmak için dört yıldır askerî, idarî ve siyasî icraat ve teşebbüslerimiz hakkında Mustafa Kemal Paşa ile bazı fikir ayrılıklarımız dolayısıyla münakaşalarımız olmuştu. Fakat sonunda fikir ve elbirliğiyle yürümek ve muvaffak olmak büyük mazhariyetti. Çünkü her fikrimiz, her hamlemiz şuurlu, hesaplı ve tabii neticeleri de muvaffakiyetli idi. Benim, fikirlerimi apaçık bütün samimiyetle söyler ve yazar bir adam olduğumu ve bütün düşüncelerime hâkim olan ruhun da millet ve memleket meselesi olduğunu Mustafa Kemal Paşa çoktan beri bilirdi. Bu dört yıllık müşterek fedakârlığımızdaki feragat ve vefakârlık ve açık yürekliliğimi daha yakından sonuna kadar görmüşlerdi. Bundan sonra yüz yüze, göz göze görüşmekle hassalarımdan hiçbir şey kaybetmediğimi ve düşüncelerimdeki samimiyeti daha kolay gösterebilecektim. Ancak bundan sonraki işlerimizde mesele ruhî bakımdan dahi çok çetin olacaktı." (Tanıtım Bülteninden)

Esat Toptanî ve İsmail Kemal hangi Paşa’ya Arnavut prensliğini teklif ettiler?..Rauf Orbay’ın Amiral Calthorpe ile Agamemnon’da gizli görüşmesi. Orbay’ın İngiliz himayesinde Çerkez devleti isteğine Amiral Calthorpe ne yanıt verdi?.. İstiklâl Harbi’nde Türk düşmanı Rum papazlar… İzmir işgal edilince Yunan’ın tahsis ettiği arabayla Kordon’da dolaşan Kuşçubaşı Eşref ve arkadaşları… Yunan subayları şerefine ziyafet tertipleyen Yahudiler… Türk’ü Türk’e kırdıran “mel’un enişte” Ferit’in akıbeti… Bizans İmparatoru Konstantin, 29 Mayıs 1453’te hiçbir şansı olmamasına rağmen BİZE karşı savaşarak öldü. Peki yüzyıllar sonra bizim padişahımız ne yaptı?.. Zat-ı Şahane’nin maaşa bağladığı İngiliz destekçisi dernekler… 15 Mayıs’ta “Memleketi kurtarabilirsin” diyen Sultan Vahidettin, 8 Haziran’da Mustafa Kemal’in arkasından nasıl çekildi ? “Kürt Lavrens”ı Yüzbaşı Noel… İskilipli Atıf neden asıldı? Ermeni çetelerin kaçırdığı Türk çocukları… Nazım Hikmet’in annesi ve dedesi İstiklâl Harbi’nde İngilizleri nasıl destekledi?... Yeşilordu’yu Mustafa Kemal’e tercih eden komünistler… Aziz Mahmud Hüdayi cemaatı, ecnebilere yaranmak için idam edilen Millî Şehit Boğazlıyan Kaymakamı Mehmet Kemal Bey’in cenazesine tam kadro katılınca ne oldu?... Ünlü sunucumuz Orhan Boran’ın babası “Tıbbiyeli Hikmet ”in hizmetleri… İngilizlerin yönetiminde ayaklanan Kürtler… Müslümanları katleden Antranik Paşa ve Barzani’nin bitmeyen dostluğu… İstiklâl Harbi’ni Kürtlerle birlikte mi verdik?.. 150’likler listesinde neden tek bir gayrımüslim yok?.. Türk Milleti’ne ihanet edenlerin hazin sonları… İntihar eden; kumar masasında neyi var neyi yok kaybeden; akli dengesini yitiren; din değiştiren; oradan oraya savrulan, “Memlekete dönecek yüzüm yok” diyenler…

Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında faaliyet gösteren İstiklal Mahkemeleri konusunda temel bir eser… Kurtuluş Savaşı sırasında ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında faaliyet gösteren İstiklal Mahkemeleri, olağanüstü koşullarda görev yaptı. 1920-1927 yılları arasında faaliyetlerini sürdüren bu mahkemeler, gerek işleyiş biçimi gerekse aldığı kararlarla bugüne kadar pek çok tartışmaya konu oldular. Akademik kariyerinin büyük bir kısmında bu konuyu araştıran Prof. Dr. Ergün Aybars’ın kaleme aldığı İstiklal Mahkemeleri bu alanda temel eser olarak kabul ediliyor. Fransız Devrimi’nin devrim mahkemeleri örnek alınarak oluşturulan İstiklal Mahkemelerinin kendi döneminin koşulları içinde değerlendirilmesi gerektiğini savunan Ergün Aybars, somut belgelere dayanarak kafa karıştıran birçok soruya yanıt veriyor. İstiklal Mahkemeleri gerçeği nedir, ne değildir? Bu mahkemeler nasıl bir tarihsel işlev yüklenmişlerdir? İstiklal Mahkemelerine yöneltilen eleştiriler ne ölçüde nesnel? Laik sistemin yerleşmesinde İstiklal Mahkemelerinin rolü nedir?

İstiklal Mahkemeleri konusunu 1968 yılında kendime araştırma konusu olarak seçtiğimde, tarih disiplininde birçok kimseden, henüz tarih olmayan konu üzerinde çalışma yapılır mı, eleştirilerini almıştım. Ön çalışmalarımı tamamlayıp 1970 yılında T.B.M.M arşivinde çalışma izni istediğimde, belgelerin gizli olduğunu ileri sürenler izin vermek istemediler. Oysa bu mahkemeler halka açık çalışan, infazları açıkta olan mahkemelerdi ve gizlilikleri söz konusu değildi." -Prof. Dr. Ergün Aybars Meslek yaşamının önemli bir bölümünü İstiklal Mahkemeleri' ni araştırmaya adayan Profesör Aybars, son dönemlerde oldukça sık tartışılan bu konunun önemli uzmanlarından birisidir. Profesör Ergün Aybars, bir Cumhuriyet aydını ve nesnel tarihçi kimliğiyle yakın tarihimizin değişik dönemlerinde görev yapmış olan İstiklal Mahkemeleri' ni bilinmeyen yönleriyle ele alıyor, iddialarını somut belgelere dayandırıyor ve kafaları karıştıran karşı tezlere ciddi yanıtlar getiriyor. "... O çetin dönemi öğrenmek isteyenlere tavsiye ediyorum." -Turgut Özakman