En Son Eklenenler

Dünya polisiye edebiyatının en iyi yazarları içinde ve hatta en büyüklerinden biri olarak anılan, Sultan İkinci Abdulhamid’in dahi eserlerini Osmanlı Türkçe’sine çevirtip, büyük bir keyifle okuduğu, özel hafiye Sherlock Holmes ve sadık dostu, yardımcısı Dr.Watson’ın yaratıcısı Sir Arthur Conan Doyle’un ülkemizde çok az bilinen romanlarındandır. “...Benim için fırsat doğmuştu, Watson. Faytonun arkasına mı sıçrasam yoksa peşinden mi koşsam diye düşünürken başka bir fayton geldi. Arabacı paspal görünümlü müşterisine şöyle bir baktı, fakat ben itiraz etmesine fırsat vermeden faytona atladım. St.Monica Kilisesi’ne, deydim , ve yirmi dakikada gidersen bir altın alırsın. Saat on ikiye yirmi beş vardı ve ufukta beni nelerin beklediğini az çok belli olmuştu. Fayton adeta uçuyordu; hiç bukadar hızlı gittiğimi hatırlamıyorum. Ama öbürküler bizden hızlıydılar. Kiliseye daldım. İçerisi bomboştu, sadece takip ettiğim iki kişi ve bir de onlarla ağız kavgasına başlayan beyaz cüppeli bir papaz vardı...“

Bir varmış bir yokmuş. Evvel zaman içinde kalbur saman içinde İran’da Şiraz diye bir memleket varmış. Burada Şeyh Sadi adında bir derviş dede yaşarmış. Sadi Dede çok bilgili, çok erdemli bir insanmış. Bilgisini çevresindekilere hikâyeler şeklinde anlatırmış. Bu hikâyeler çok beğenilmiş. Çevresindekiler tarafından kaleme alınmış. Ortaya ?Bostan? ve ?Gülistan? isimli iki hazine çıkmış. Bu hazineler dünyaya dağıtılmış. Elden ele dolaşmış, gönülden gönle ulaşmış. Büyüklere hikâye, çocuklara masal olmuş. Bu masalları okuyan çocuklar ?cesaret, sabır, cömertlik, merhamet, sorumluluk, büyük sözü dinlemek, vefa, alçak gönüllülük, yardımseverlik, adalet? gibi inciler kazanmış. Dileriz ki bu inciler bütün çocuklara ulaşa...

"Ferdydurke'yi, Proust'un ölümünden sonra yazılmış üç veya dört büyük romandan birisi olarak görüyorum." -Milan Kundera- "Ferdydurke, Nietzsche'ci diyebileceğim birkaç romandan birisi ve kesinlikle tek 'komik' romandır, eğer böyle bir tanımlama yapılabilirse." -Susan Sontag- "Gombrowicz, bu yüzyılda, hatta belki de başka bir yüzyılda da kavrayamayacağımız meseleleri dert edinmiştir." -Czeslaw Milosz- Polonya'da 1937'de yayımlanan Ferdydurke ilk önce Naziler, sonrasındaysa Komünist rejim tarafından yıllarca yasaklı kaldı. Savaştan hemen önce Arjantin'e yerleşen Gombrowicz, on yıl sonra Arjantinli arkadaşlarının yardımı ve teşvikiyle kendi romanını İspanyolcaya çevirince Ferdydurke kendi dilindeki tutsaklığından kurtulmakla kalmadı, Avrupa'nın da "edebiyat olayı" haline geldi: Modern roman, yeni bir başyapıt kazanmıştı. Fakat Ferdydurke baş döndürücü kimyasıyla sadece hayranlık değil merak da uyandırdı. Okumayanları okumaya, okuyanları ise bir sihrin büyüsünü anlamaya çağıran bir meraktı bu. Ne olup bittiğini anlamak isteyen veya kitabı bir başkasına tavsiye ederken zorlanan okurların yardımına neyse ki Gombrowicz'in kendisi yetişti: "Kendisine çocuk gibi davrandıkları için bir çocuğa dönüşen bir adamın grotesk bir hikâyesidir bu. Ferdydurke, insanoğlunun Büyük Toyluğu'nu ortaya çıkarmaya amaçlıyor. Kitapta da açıklandığı üzere, kendisini bazı davranışlarla açıklamak zorunda kalan saydam ve belirsiz bir varlıktır insan. Sonunda dışarıdan bakıldığında -başkaları için- kendi içinde olduğundan çok daha belirli ve kesin hale gelir. Bu durum, insanın gizli toyluğu ve başkalarıyla iletişime geçerken takındığı maske arasında trajik bir bölünmeye yol açar. Asıl kişiliğini bu maskeye uyarlamaktan başka çaresi kalmaz insanın; sanki göründüğü kişi, kendisiymiş gibi. 'Ferdydurke insanı'nın da başkaları tarafından yaratılmış olduğunu; insanların, kendilerine 'varoluş şekilleri' diyebileceğimiz yeni şekiller dayatarak kendilerini yarattıklarını söyleyebiliriz." Ferdydurke, Osman Fırat Baş'ın yıllar süren çalışmasıyla Lehçe aslından Türkçeye ilk kez çevrildi. (Tanıtım Bülteninden)

Monte Cassino savaşlarında yalnızca bir günde, bütün İkinci Dünya Savaşı boyunca Berlin'e atılandan daha çok bomba atıldı. Yalnızca bir gün de, Müttefikler topçusu insanlık tarihinin en uzun, en cömert topçu bombardımanını yaptı. Böylece Monte Cassino, bu kutsal dağ, alev ve ateş kusan bir kasırgaya dönüştü. Bu kasırganın içinde hem korkan, hem de akla hayale sığmaz cesur atılımlar yapan askerler vardı. Bu kitap onların destanıdır... Umutsuzluğun, inançsızlığın destanıdır. Çılgın bir savaşın içinde insanın ne hale dönüştüğünün öyküsüdür. Çaresizlikler içinde "insan"ın öyküsüdür.