Eserlere Göre Listeleme

Uğur Mumcu bu kitabında 12 martın baskıcı yönetim anlayışını çeşitli olaylar üzerinden anlatıyor. yeryer gülümseten fakat gülmekten çok ağlatacak türden olaylar peşpeşe akıyor, Ustanın kaleminden, Biz okurlarının gözleri önüne. Ve Şöyle diyor mizahın gol kıralı: YAŞAMIN GERÇEĞİ UYDURMANIN SINIRLARINI AŞIYOR  Aziz Nesin Ellerin dert görmesin Uğur Mumcu! 'Sakıncalı Piyade»yi yazdığın için, eline sağlık, ağzına sağlık, canına sağlık... Kendi yazdıklarıma gülemem. Ama senin yazılarını gülerek okudum. »Acı acı gülmek» deyimi vardır ya, işte öyle, acı acı güldüm. Bir yazında anlattığın olayın sonunda, tıpkı hal­ kımızın ağzıyla «Güler misin, ağlar mısın?» diyorsun. Yazılarını okurken, içimde, gülmekle ağlamak arası bir burukluk duydum. Üstelik, otuz yıl önceleri, askeri mahkemeler ve sıkıyönetim mahkemeleri önünde yargılanışlarımı da anımsadım. Hemen hemen aynı şeylerdi başımıza gelenler. Yalnız, arada otuz yıllık zorunlu bir takvim ilerlemesi olduğu için, bizi yargı­ layanlar çok daha serttiler, katıydılar, örneğin, sıkı­ yönetim mahkemesinde bir sanığı bir avukatın savu­ nabilmesi için, buna sıkıyönetim komutanının izin vermesi gerekirdi. Sıkıyönetim Komutanlarına avukat beğendirmek zordu. Bu yüzden avukatlar, sıkıyönetim sanıklarının avukatlığını almak istemezlerdi. Seksen yaşındaki babam, avukat yazıhanelerini kapı kapı dolaşıp beni savunacak avukatı boşuboşuna aramıştı. O gün bu gün, gönüllü bile olsalar, siyasal davalarımda avukat tutmak istemem.

Sakindi Oranın Şafakları'nda, Çavuş Vaskov'un komutasında bir grup genç kadının, cephe hattında oldukça uzak bir demiryolu istasyonunda, sayıca kendilerinden üç kat büyük bir Nazi Birliğine karşı giriştikleri amansız mücadele anlatılmaktadır. Savaşın insan doğasına, özellikle de kadın doğasına ne kadar zıt olduğunu, fakat aynı zamanda da faşizm karşısında verilmesi gereken savaşta tereddüt edilemeyeceğini göstermesi romanın değerini kat be kat arttırıyor. Okurken soluk soluğa kaldığınızı hissedeceksiniz. "İlk göğüs göğüse çarpışmayı yaşamak, insanda dehşetli bir yıkıma sebep oluyordu; çünkü bu çarpışma sırasında insan yaşam kadar doğal bir yasayı, "öldürmemek" yasasını çiğniyordu. Ama alışmak, ruhun kabuk bağlamasını beklemek gerekiyordu; Yevgenya şurda dursun, güçlü kuvvetli mujikler bile, vicdanları kendilerine yeni bir yol tutturuncaya kadar bu konuda ne dayanılmaz acılar çekiyorlardı. Burada ise tüfeğin dipçiğiyle canlı bir insanın kafasına vuran bir kadındı; yani geleceğin annesi, yani doğanın kendi elleriyle yüreğine ölüm nefretini yerleştirdiği yaratık. Fedot Yevgrafiç Almanların günah hanesine bunu da yazdı; böylesine yaşamsal bir yasayı çiğneyerek kendileri yasa dışı duruma düşmüşlerdi…"

Gürültücü Kalabalığa İnat Sakin Kalabilenlerin Öyküsü... Dışadönüklük, muazzam cazip bir kişilik tarzı ama bunu ayak uydurmak zorunda hissettiğimiz baskıcı bir standarda dönüştürdük. Oysa sakinler olmasaydı dünyanın nelerden mahrum kalacağına bir bakın: Yerçekimi teorisi, izafiyet teorisi, Chopin'in noktürnleri, Proust'un Kayıp Zamanın İzinde'si, Peter Pan, 1984 ve Hayvan Çiftliği, Charlie Brown, E.T., Google, Harry Potter... Bu eserler ve bu fikirler yaratıcılarının sakinliğine rağmen değil, sakinlikleri sayesinde hayat bulabiliyorlar. Yüzeyselliğin yüceltildiği bir çağda derinliğin sığınaklarına hücum edenler, önyargılarını kırıp sakinliğe adım atıyorlar. Karanlık bölgeye geçebilecek cesaretiniz var mı?

Fahrünnisa Zeid, Füreya Koral, Aliye Berger, Cevat Şakir, Suat Şakir, İzzet Melih Devrim, Nejad Devrim...Kimileri dünyaca ünlenen bu sanatçı ailenin yaşamı, aynı zamanda, Osmanlının son dönemleriyle, Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet'in ilk yıllarına tekabül