En Son Eklenenler

Yıllar önce, zavallı bir kuşun petrole bulanmış, çaresiz görüntüsü karşısında dehşete kapılıp lanetler yağdıracak kadar hassas olduğumuz günlerde, çoğu kadın ve çocuk, 100 bine yakın insanın gökyüzünden yağan bombalar altında ölümünü, sıcak odalarımızda kahvemizi yudumlayıp koltuğa yayılırken, havai fişek gösterileri gibi izlemiştik. Anlaşılan, kıyamet habercilerinden Guy Debord’un 1968’lerde öngördüğü "Gösteri Toplumu" gerçekleşmişti. Bundan tam on yıl sonra da, tüm dünya nefesini tutup o müthiş 11 Eylül saldırısını izledi. Gösteri mekânı bu defa dünyanın en büyük ticaret ve finans merkeziydi. Hemen ardından ABD’nin bir "cezalandırma eylemi" olarak giriştiği Afganistan operasyonu, Ariel Şaron’un bütün pervasızlığıyla Filistin şehirlerini yakıp yıkması ve Arafat’ı kuşatma altında tutmasının yanında, yalnız kovboyun dünyaya inat "muhtemel Irak operasyonu" o günlere hem ne kadar uzak, hem de ne kadar yakın olduğumuzu gösterdi. Bu süreç içinde, medyanın "rızanın üretilmesi"ndeki ve "güdümlü gerçeklik yaratılması"ndaki rolü hiç değişmedi. Medya daha incelikli yöntemlerle düşmanları şeytantırırken, yandaşlarını melekleştirmekten vazgeçmedi. Medyanın sermaye ve iktidarla ilişkisi her geçen gün tarafların meşruiyetini daha çok kemiren bir sorun olarak ortaya çıktı. Buna bağlı olarak, etik kavramı her zamankinden daha çok medyayla ilişkilendirilerek tartışılırdı. İşte, dünyaca tanınmış dilbilimci ve müzmin muhalif Noam Chomsky, Medya Gerçeği adıyla yayımladığımız bu kitabında, medyanın hükümet, sermaye ve elit kesimlerle sıkı fıkı bağları ve çıkar ilişkileri temelinde işleyiş mekanizmasını, özellikle Ortadoğu, Filistin ve Nikaraguadan zengin örnekler sunarak, çok çarpıcı bir biçimde gözler önüne sermektedir.

Neoliberal Washington Sözleşmesi, ABD hükümeti ile büyük oranda belirlediği uluslararası finans kuruluşları tarafından tasarlanan ve gene bunlar tarafından çeşitli yollarla saldırıya daha açık toplumlarda, zora dayalı yapısal uyum programlarıyla yürürlüğe konan piyasa merkezli ilkelerin bir araya getirilmesidir. Başlıca kuralları kısaca şöyledir: Ticareti ve finansı serbestleştir, piyasanın fiyatları belirlemesine (uygun fiyatlar biçilmesine) izin ver, enflasyonu sona erdir (makroekonomik istikrar) ve özelleşir. Sonuçları her ne olursa olsun, hükümet dolayısıyla, hükümet demokratik olduğu oranda halk yoldan çekilmelidir. Sözleşmeyi dayatanların kararları, doğal olarak, küresel düzende oldukça etkilidir. (Arka Kapak)

Ünlü dilbilimci, yazar ve isyankar düşünür Noam Chomsky'nin uygarlık tarihinde en çok alıntı yapılan 10 kaynaktan biri olduğunu biliyor muydunuz? Chomsky kendisiyle yapılan bu röportajda diyor ki: "Saygınlık nedir? Sicilya'ya gidin, bir mafya babasına bu soruyu sorun, size şöyle anlatacaktır: Birisi bir emre uymadığında ya da istenen parayı ödemediğinde parası alınmaz, öldürülür. Saygın olmak budur. Amerikalılar ve İngilizler de bu şekilde düşünüyor; dünyanın onlardan korkmasını ve şiddete başvurabileceklerini bilmesini istiyorlar." Noam Chomsky ile iki saat, Chomsky'nin uluslararası politik oyunlar, haksız kazançlar, medya, Üçüncü Dünya Ülkeleri ve küreselleşme üzerine düşüncelerini içeren, şaşırtan, kızdıran, düşündüren iki saatlik bir röportaj. Noam Chomsky'yi okumak, onun üzerine konuşmak gerekir. Doğmakta olan bin yılın son yazarlarından ve yaşayan gerçek isyankar düşünürlerinden biri olduğunu kendimize ve diğerlerine söylemek gerekir. (Basından) "Aslında entelektüellerin binlerce yıldır süregelen görevi, insanları pasif, itaatkar, cahil ve güdümlü hale getirmektir. XIX. yüzyılın Amerikalı büyük deneme yazarı ve filozofu Ralph Waldo Emerson, eğitim programlarını yorumlarken: "Halkı öyle bir eğitmeliyiz ki gırtlağımıza sarılmasın," demişti. Başka bir deyişle, "onu öyle pasif hale getirelim ki bize karşı çıkmasın." Ve birçok alanda aydınların temel işlevi bundan ibarettir. Elbette istisnalar vardır. Ancak genelde bu gözlem geçerlidir." "Amerika Birleşik Devletleri hangi hakla tarım ürününü beğenmediği bir ülkeye askeri saldırılar düzenleyip biyolojik savaş açar? Hele de çiftçiler kendilerine dayatılan neo-liberal politika yüzünden bu tür bir üretime yöneltilmişlerse! Asya'da her yıl binlerce insan ABD'de üretilen ölümcül maddeler yüzünden ölüyor. Bu durum Çin'e, Kuzey Carolina'daki tütün ekim alanlarını bombalama hakkı verir mi?" "Bir insanı kutsallaştırdınız mı, örgütlü din alanına girersiniz. Ve Marksizm'de bu böyle oldu; Marx'ın, tapınılm

Gösterge ekonomi politiğinin eleştirisini yapan kuramcı sayısı yok denilecek kadar azdır. Veblen ve Goblot kültürel sınıf çözümlemesinin önünü açan çok önemli isimlerdir. Bu çözümleme "diyalektik materyalizmin" yapmış olduğu üretim güçleriyle ilgili çözümlemenin ötesine geçerek gösterişe yönelik bir değerler mantığından söz etmektedir. Bu mantığa göre egemen sınıf toplum üstünde kurduğu ve kodlar aracılığıyla sürdürdüğü hâkimiyeti devam ettirebilmek amacıyla, değerleri "tözsel açıdan değişikliğe" uğratmış ve böylelikle ekonomik düzende devrimler yaparak, toplumsal ilişkilerde değişikliğe yol açılmasını engellemiştir. Ekonomik düzende belirleyici olan, birikim ya da artı-değerin elde edilme biçimidir. Kültürel göstergeler düzeninde belirleyici olansa harcama, yani yaşamın her alanına egemen olan koda boyun eğip töz değişikliğine uğrayarak gösterge/değer biçimini alan ekonomik değişim değeridir. Egemen sınıflar (ilkel ve geleneksel toplumlar) egemenliklerini ya her zaman gösterge/değerler üstüne oturtmuş ya da (kapitalist burjuva düzeninde olduğu gibi) sahip oldukları bu ekonomik ayrıcalığı göstergeler aracılığıyla sergileyerek onlara bir aşkınlık, bir kutsallık kazandırmaya çalışmışlardır. Egemenliğin en kusursuz aşaması bu sonuncusudur. Çünkü sınıf mantığının yerini alan bu mantık, üretim araçlarının mülkiyetiyle değil, anlam üretiminin denetimiyle ilgili olup maddi üretimden çok farklı bir üretim biçiminin varlığını zorunlu kılmaktadır; zaten Marksist çözümlemenin içinden çıkamadığı nokta da budur. (Tanıtım Bülteninden)