En Son Eklenenler

F. Dürrenmatt yapıtlarında genelde hep aynı konuları işlemiştir. Dünyadaki kaosu, düzensizliği, haksızlığı ve adaletsizliği ele alırken, hayalinde küçük bir vatan, şehir ya da toplum yaratır. Bu nedenle yapıtların çoğu kurmacadır. Bu kurmaca yapıtlarla dünyanın sorunlarını ve bireylerin sorumluluklarını vurgulamaya çalışır. Ancak yapıtlarında okuyucuya-izleyiciye bir çözüm yolu önermez. Büyük Romulus adlı yapıtında: Kurulduğu tarihten itibaren durmadan cinayetler işleyen ve binlerce günahsız insanın cesetleri üzerinde yükselen bir imparatorluğu cezalandırmak için, Romulus kendini yargıç ilan eder. Romulus barışın ve insan sevgisinin varlığına inandığından,Romanın çöküşü için zorunluluktan imparator olur. İmparator olmakla kendini kurban durumuna sokması da bir sonuç vermemiştir. Çünkü ilerde yıktığı Roma imparatorluğu gibi nice imparatorluklar kurulacaktır. Romulus son Roma imparatorudur. M.S. 476 nın 15 Mart sabahında Roma birliklerinin German birlikleri karşısında bozguna uğrayıp dağıldıkları ve Roma'ya doğru ilerlemekte oldukları haberi gelir. German imparatoru Odoaker'in Romuluss'un hem ev hem de tavuk çiftliği olarak kullandığı Campana'daki villasına gelmesi birkaç saatlik zaman süresidir. Ancak Romulus, çevresindekilerin bu haberden duydukları endişeyi duymaz, tersine gayet rahat bir biçimde gününü kendisi ve tavuklarıyla ilgilenerek geçirir. Karısı Julia, kızı Rea, Doğu Roma imparatoru Zeno, Roma asilzadesi Emilian ve işadamı Cesar, Romuluss'u Germanlara karşı koymaya, yani savaşmaya ikna edemeyince, Sicilya'ya bir sal ile kaçmayı denerler ve yolda boğularak ölürler. Sarayında, daha doğrusu çiftliğinde tek başına kalan Romulus, 16 Mart sabahı Germanları karşılar. O da öldürülmesini beklemektedir. Fakat ...

Bernarda, ikinci kocasını gömmüş, başsağlığına gelenleri evden çabucak savmıştır. Yaşları 20-38 arasındaki beş kızı, hizmetçileri ve anasıyla eve kapanır; amacı ailesinden gördüğü gibi sekiz yıl aralıksız yas tutmaktır. Bu duruma ilk olarak kızların en küçüğü Adela isyan eder, ardından da evin en yaşlısı, seksen yaşındaki annesi Maria Josefa (Nine) başkaldırır. İkisi de evlenmek istemektedir. Bernarda’nın beş kızı da, Pepe adında bir gence aşıktır. Pepe, kızların en büyüğü, kırkındaki Angustias ile nişanlanır. Yine de, Adela’yı hamile bırakmaktan geri durmaz. Bernarda’nın ısrarla görmek istemediği bu karmaşık ilişkiler, giderek bir aile felaketine yol açacaktır.

1920’ler, İngiltere. Zengin bir sanayici olan Birling’in biricik kızı Shelia, yine zengin bir işadamının tek oğlu Gerald ile nişanlanıyor. Gümüş şamdanlarda eriyen mumların ışığında kristal kadehlerde sunulan yıllanmış şarapların içildiği, porselen takımlarda yenen lezzetli yemeklere kahkahaların karıştığı bir gece. Anne ile baba, yıllanmış mutlu evliliklerini şimdi güzel kızlarının seçtiği yakışıklı damat adayı ile zenginleştiriyorlar. Herşey güzel, “herşey yolunda” görünüyor kısacası. Sonra kapı çalınıyor ve bir komiser geliyor. Aynı gece intihar eden gencecik bir fahişenin ölümüyle ilgili bir soruşturma başlatıyor. İlk şaşkınlıklar, ilk inkarlar, ilk “benimle ne ilgisi var?” tepkileri giderek yerini korkulara kuşkulara, itiraflara terk edecektir. Komiserin gelişinden itibaren hiçbir şey eskisi gibi değildir artık. Yapay mutluluk dekoru çöker, gerçek hayatın sorguları başlar. Kişiler yavaş yavaş gerçek yüzlerini gösterirler.