Eserlere Göre Listeleme

Hayat, renk karmaşasında bir gök kuşağı gibidir. Zaman olur, gök kuşağına ihanet edercesine ; karaya çalar umudun rengi. Bazen, curcuna yaratır ; kan kırmızı ihtişamıyla… Yaşadığınızı sandığınız kurgu, aslında etkinizin bulunmadığı bir senaryodan ibarettir. Hükmettiğnizi sanırsınız, aldanırsınız. Dekor niteliğinde bile kalıcık sağlayamadığınız yoklar sahnesinde ; var olduğunuzu ispat edebilmek için çırpınırsınız. Önünüze getirildiğini düşündüğünüz telafi imkanı, ikinci bir şansın olduğuna dair umutlarınızı arttırır. Ne zaman senaryonun katı kurallarını reddetip, kendi düşüncelerinizi uyguşlamaya koyarsanız ; işte o an itibarıyla, hayata hükmetmeye de başlarsınız. İlk adım, neticesinin ürününü hasat etmek için değerlidir ve paha biçilemez. O adımı atmakta tereddüde düşer, ikilemler arasında bocalarsanız ; yarını planlama sıralamasında, yerinizi ve etkinliğinizi kaybedersiniz. Boş vermişlik, idealizminizi köreltir. Ondan sonra, İkinci bir şans yoktur. (Tanıtım Bülteninden)

“Kadın doğulmaz, kadın olunur”. Bu meşhur cümle, 1949 tarihli İkinci Cinsiyet’in odak noktasını oluşturur. Simone de Beauvoir böylece cinsiyet meselesini doğanın alanından çıkarıp kültürün ve tarihin alanına yerleştirirken, bir anlamda toplumsal cinsiyet tartışmasını da erkenden başlatmış olur. Bunu yaparken hem varoluşçuluk, fenomenoloji ve yapısalcı antropoloji gibi kendi çağdaşı olan düşünceleri hem de Hegel ve Marx gibi felsefe klasiklerini cinsiyet düzleminde yeniden okur. Beauvoir’a göre kadın, kendine has bir durum tarafından, tarih boyunca farklı koşullar altında yeniden üretilen Başkalık durumu tarafından belirlenmiştir: Kadın ile erkek arasında eşitsizlik vardır, kadın ikinci cinsiyettir ve hem bireysel hem de toplumsal bakımdan ezilmiştir. Bu durumun temelinde yatan öncesiz sonrasız kadınlık efsanesi, ataerkilliğin başlıca unsurlarındandır. Ataerkillik sadece kadını değil, erkeği de bu çerçevede üretir ve belirler. Öyleyse kadın ile erkek arasındaki eşitsiz ilişki kadının veya erkeğin doğasından kaynaklanmaz. Kadın ve erkek, doğal veya biyolojik belirlenimlerden ziyade tarihsel ve kültürel birer kurgudur. Öte yandan kadının ezilmişliği diğer ezilenlerin durumundan farklıdır. Kadınlar, aralarındaki farkları aşan ve kapsayan kadınlık durumunun bilinciyle hareket etmezler. Öncesiz sonrasız kadınlık efsanesinin etkisi altında kadın içkinliğe hapsolmuş, adeta içkinlikle özdeşleşmiştir. Bu kavramsal çerçeveden hareketle Beauvoir, kadının özgürlüğü, ev içi emek, annelik, evlilik kurumu, kadın bedeninin tahakküm altına alınması gibi, feminist düşüncenin güncel meselelerine dokunan birçok konuyu tartışmaya açar. Son kertede kadın ve erkek kurgularının tarihin diyalektik hareketine tâbi olduğunu ve bu hareket içinde aşılıp yıkılacağını düşünür. Ama bunun olmazsa olmazı kadının etkili eylemidir. Kadının ve erkeğin özgürleşmesi Beauvoir düşüncesinde kadının dünyada eylemesiyle ve üretmesiyle mümkündür ancak. 1970’lerden beri Türkçe basımı bulunmayan İkinci Cinsiyet’i yeni çevirisiyle Türkiyeli okura sunuyor, feminizm tartışmalarına katkıda bulunmasını diliyoruz.

“Kadın doğulmaz, kadın olunur”. Bu meşhur cümle, 1949 tarihli İkinci Cinsiyet’in odak noktasını oluşturur. Simone de Beauvoir böylece cinsiyet meselesini doğanın alanından çıkarıp kültürün ve tarihin alanına yerleştirirken, bir anlamda toplumsal cinsiyet tartışmasını da erkenden başlatmış olur. Bunu yaparken hem varoluşçuluk, fenomenoloji ve yapısalcı antropoloji gibi kendi çağdaşı olan düşünceleri hem de Hegel ve Marx gibi felsefe klasiklerini cinsiyet düzleminde yeniden okur. Beauvoir’a göre kadın, kendine has bir durum tarafından, tarih boyunca farklı koşullar altında yeniden üretilen Başkalık durumu tarafından belirlenmiştir: Kadın ile erkek arasında eşitsizlik vardır, kadın ikinci cinsiyettir ve hem bireysel hem de toplumsal bakımdan ezilmiştir. Bu durumun temelinde yatan öncesiz sonrasız kadınlık efsanesi, ataerkilliğin başlıca unsurlarındandır. Ataerkillik sadece kadını değil, erkeği de bu çerçevede üretir ve belirler. Öyleyse kadın ile erkek arasındaki eşitsiz ilişki kadının veya erkeğin doğasından kaynaklanmaz. Kadın ve erkek, doğal veya biyolojik belirlenimlerden ziyade tarihsel ve kültürel birer kurgudur. Öte yandan kadının ezilmişliği diğer ezilenlerin durumundan farklıdır. Kadınlar, aralarındaki farkları aşan ve kapsayan kadınlık durumunun bilinciyle hareket etmezler. Öncesiz sonrasız kadınlık efsanesinin etkisi altında kadın içkinliğe hapsolmuş, adeta içkinlikle özdeşleşmiştir. Bu kavramsal çerçeveden hareketle Beauvoir, kadının özgürlüğü, ev içi emek, annelik, evlilik kurumu, kadın bedeninin tahakküm altına alınması gibi, feminist düşüncenin güncel meselelerine dokunan birçok konuyu tartışmaya açar. Son kertede kadın ve erkek kurgularının tarihin diyalektik hareketine tâbi olduğunu ve bu hareket içinde aşılıp yıkılacağını düşünür. Ama bunun olmazsa olmazı kadının etkili eylemidir. Kadının ve erkeğin özgürleşmesi Beauvoir düşüncesinde kadının dünyada eylemesiyle ve üretmesiyle mümkündür ancak. 1970’lerden beri Türkçe basımı bulunmayan İkinci Cinsiyet’i yeni çevirisiyle Türkiyeli okura sunuyor, feminizm tartışmalarına katkıda bulunmasını diliyoruz.

Bu Kitapçıklar Boğaziçi Üniversitesi Öğrencileri tarafından sosyal sorumluluk dersleri kapsamında Math Type programı kullanarak oluşturulmuş ve MathML formatına dönüştürülmüştür. Şu anki teknik sıkıntılar nedeniyle dosyalar MathML formatına dönüştürüldüğünde türkçe karakterlerin düzgün görüntülenmemesi nedeniyle bu karakterler metinlerden temizlenmiştir. Yaptığımız testlere göre NVDA, JAWS For Windows ve Voice Over ekran okuyucuları tarafından içerik okunabilmektedir. NVDA programı için Access Math8 eklentisine ihtiyacınız olduğunu hatırda tutun. NVDA matematik eklentisini aşağıdaki bağlantıya girip indirditen sonra NVDA açıkken kurabilirsiniz. https://addons.nvda-project.org/files/get.php?file=access8math JAWS For Windows programının son sürümünde içeriği türkçe olarak okuyabilirsiniz. Voice Over için ek bir şey yapmanız gerekmiyor.