En Son Eklenenler

Ben Hammurabi. Servet ve bereket biriktiren gökyüzü ve yeryüzü bağlantılarını tüm Nippur için yapan, Eabza’nın temizlenmiş ritüellerini kudretli kral Erida’nın kendi yerinde yeniden kuran Eliller’in çoban olarak bildiği Hammurabi. Marduk’un kalbinde sağlamlaştırılan Babil’in yüceltilmiş ismi dünyanın dört ülkesinde günleri Esagile’ye hizmet etmekle geçen efendisi, Sin oluşturan çarlık tohumları, zenginleştirilmiş Ur şehri, Ekişnugal’e bolluk bereket getirdi.

TARİH / BİYOGRAFİ BOYUN EĞMEYEN, ANLAŞILMAMIŞ, KURALLARI ÇİĞNEYEN BİR KADIN... Tarihin en ünlü Fransa kraliçesi Marie Antoinette, ölümünün ardından 200 yıldan fazla zaman geçmesine rağmen hakkında en çok yazı yazılan ve dolayısıyla her seferinde yeni baştan yaratılan bir isimdir. Ona adanmış kitapların, filmlerin, belgesellerin, resimlerin yanı sıra onu kullanarak üretilen imgelerin de sonu gelmez: tişörtler, çikolata paketleri, çay kutuları, fincanlar, parfüm şişeleri, çantalar, aynalar, yastıklar, yapbozlar… Gittikçe bir tarihi karakterden pazarlama ürününe dönüşen Marie Antoinette’i anlamak için esaslı sorular sormak gerekir: Onun hikâyesi, bir zamanlar kraliçe olan ve otuz sekiz yaşında giyotine giden bir kadının hayatından mı ibarettir? Yalnızca bir isim midir? Modanın içi boş ve yıkıcı evreninde kendini unutan yüzeysel genç bir kadın mı? Versailles’ın bir köşesindeki beş para etmez köyünde çobancılık oynayan biri mi yoksa? Devletin kasasını boşaltacak denli savurgan bir kraliçe mi? Gittikçe daha aykırı, daha baskın bir cinselliğe, biseksüelliğe, lezbiyenliğe ve hatta enseste düşkün bir kadın mı? Giyotinden geçmiş bir beden, ensesinden kan damlayan kesik bir baş mı? Tarihçi Cécile Berly; sapı samandan, gerçeği fanteziden, mantığı duygudan, makulü imkansızdan ustalıkla ayırdığı bu çalışmasında Marie Antoinette için yeni bir okuma sunuyor. Dönemini kaçınılmaz şekilde etkileyen bir kraliçenin, bir kadının portresini, nesnel verilerden hareketle, sezgilere ve söylentilere paye vermeksizin büyük bir özenle çiziyor. Marie Antoinette, göründüğünden çok daha karmaşık bir tarihi figürden yola çıkarak, Fransız kraliyetinin son günlerini, Devrim’in şafağını en önemsiz, en sert ve en acıklı yanlarıyla yeniden gözler önüne seren bir çalışma.

Zaman bu aileyi Razgrad’ın soğuk rüzgârlarından alıp, İzmir’in sıcak güneşine bırakırken, bir bakarsınız Moda’nın deniz kokan sokaklarındasınız, bazen de Niğde’nin elma bahçelerinde dolaşıyorsunuz. Bir ailenin sessiz kahramanlarıdır onlar. Sevgiye, aileye ve yaşama tutunan güçlü insanlar. Bu roman bir dönemin değil, bir yüzyılın ruhunu taşır. İstanbul’un çini sobasıyla ısınan salonlarından Anadolu’nun karla örtülü kasabalarına uzanan yaşamların öyküsüdür bu kitap. Bir gece Moda'da çıkan bir yangınla evin yanışıyla değil, bir dönemin sönüşüyle sarsılan hayatların hikâyesidir okuyacaklarınız. Osmanlı’nın son zamanlarına, genç Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşuna tanıklık etmiş, İstanbul’un Kadıköy yakasında Moda semtine yerleşmiş modern Türk ailelerinden olan büyüklerimin, onların köklerinin hikâyesidir bu yazdıklarım. Ben bunları dinleyerek büyüdüm. Evlatlarıma torunlarıma kalsın istedim. “Her aile bir tarihtir” demiş Fransız yazar. Bu sözden yola çıktım, büyük ailemin hikâyesini yazdım.

“Yazı hayat değildir, imgelem ürünü gerçeğin ta kendisi değildir, hikâye deneyim değildir, gezmek gezmek(ten ibaret) değildir, yazmak gezmek, gezinmek, kaybolmak, bulmak ve buluşmaktır: Ben buraya ondan geldim.” ENİS BATUR 1995’ten bu yana peşpeşe yolculuk metinleri yayımlanan Enis Batur’un bu kitabı bir yol romanı: Düşün, imgenin, gözlemin içiçe geçtiği, hikâyeden hikâyeye sıçrayarak, sahici mi kurmaca mı olduğu kestirilemeyen bir Zaman-Uzam kesitinin içinde okura izini kaybettiren bir anlatı.