En Son Eklenenler

“Değerli halkbilimi araştırmacısı A. Haydar Avcı'yı ilkin “Köroğlu Ayaklanması” adlı çalışması ile tanıdık. Onun ardından daha olgun bir eserle çıktı karşımıza: “Zeybeklik ve Zeybekler”. Özellikle bu ikinci kitap, hem araştırma yöntemi hem de derlediği malzeme bakımından değerli bir halkbilimci ile karşı karşıya olduğumuzu gösterdi. Şimdi onun Pir Sultan Abdal üzerinde yeni bir çalışması ile karşı karşıyayız. Uzun yıllar önce Pir Sultan üzerine çalıştığım için onun bulduğu yeni belgeleri ilgiyle izledim. Avcı bu kitabına büyük emek vererek ilkin sayısı 500’ü aşan Pir Sultan şiirlerinin hepsini dikkatle taramış. Sonra bunları devrin siyasi ve sosyal ortamına yerleştirmiş. Bu büyük emek bize Pir Sultan’ın hayatı, büyük kavgası ve asılması üzerinde yeni ve sağlam bilgiler sunuyor. Avcı özellikle bizim bilmediğimiz 1560’da Sivas beylerbeyiliğine atanan bir Hızır Paşa’nın varlığını ortaya koyarak Pir Sultan’ın ölümünü benim tahmin ettiğimden 30 yıl geriye alıyor. Bunda haklı. Kitabın başka bir değerli yanı Pir Sultan’ı devrin Kızılbaş ayaklanmaları içine başarı ile yerleştirmesidir.” Prof. Dr. İlhan Başgöz “Yazarın adı, adı güzel Ali Haydar Avcı. En son eseri neredeyse bin sayfa ‘Osmanlı Gizli Tarihinde Pir Sultan Abdal ve Bütün Deyişleri.’ Ali Haydar Avcı cana sordum, ne kadar zamanını almış bu müthiş araştırma, bu müthiş kitap? Yirmi yılı geçmiş çalışması. Ali Haydar Avcı canın bu müthiş çalışmasını biz okurlara ulaştıranlara ferade ferade selam ederim. Elleri yürekleri dert görmesin derim. Sözlük, belgeler, resimler, minyatürler kitabı daha da zenginleştirmiş. Tanış olmanın mutluluğunu duyduğum saygın halkbilimi araştırmacısı Ali Haydar Avcı canın “Köroğlu Ayaklanması”, “Zeybeklik ve Zeybekler” yapıtlarını da öperek okumaya başlamıştım. Her okuyanın elinde ve evinde olması gereken bir yapıt daha ondan, Osmanlı Gizli Tarihinde Pir Sultan Abdal…” Fikret Otyam Pir Sultan Abdal, halkbilimi çalışmalarında olduğu kadar siyasal bilincimizin de önemli figürlerinden birini oluşturuyor. Elinizdeki bu çalışma, Pir Sultan'a dair bugüne kadar yapılmış araştırmaların en kapsamlısı. Ama bu çalışmayı öncekilerden daha önemli kılan asıl özellik, bizi, konuya ilişkin bugüne kadar yapılmış tüm çalışmaların düzeltilmesi gereksinimi ile karşı karşıya bırakmasıdır. Çalışmanın bir diğer önemi ise; halkın bu büyük ozanının gözündeki niteliğiyle, Osmanlının bizi tanıştırılmasıdır.

Kadınların özgürleşmesi, Fransız Devrimi’nin ardından iki farklı yol izledi: İlki medeni kanuna, yurttaşlık haklarına, eğitime, çalışma hayatına, bireysel sorumluluğa ve toplumsal özerkliğe dair yeniliklere kapı aralarken, ikincisi yaratmaya, düşünmeye ve yazmaya dair entelektüel-sanatsal alanları erkeklerle paylaşma özgürlüğünün yolunu açtı. Geneviève Fraisse etkileyici çalışması Tarihin Devamı’nda işte bu ikinci yolun izinden giderek kadınların var olma mücadelesine değiniyor. Cinsel kimlik veya toplumsal görünürlükle sınırlı kalmadan, yaratımı önceleyerek yapıyor bunu. Ve yüksek sesle haykırıyor: “Eşitlik aynı zamanda yeni estetik ve entelektüel biçimler bulma özgürlüğüdür.”

Olup bitenleri yazmak suretiyle ve bu hikâyeyi elimden geldiğince aslına uygun anlatarak tek bir bedende birleştirmeye çalışıyorum 2021 yılındaki kadınla 1983 yılındaki genç kızı. Bu mümkün mü bilemiyorum. 1983 yılında bir kış gecesi, on altı yaşındaki genç kız tanımadığı Paris sokaklarında kaybolur. Cebindeki kâğıt parçasında yazılı olan adres ise kendisinden 30 yaş büyük fotoğrafçı A’nın evine aittir. Yaklaşık 40 sene sonra hayatı tüm dünyayla birlikte altüst olduğunda, yetişkin kadın genç kız olarak o gece yaşadıklarının izini sürmekten başka çaresi olmadığını anlar. Genç Kız, 1983, farklı zamanlarda Oslo, Paris ve New York’ta geçen, bellek ve unutuşun katmanları hakkında, herhangi bir yazın türünün kalıbına sığmayan etkileyici bir soruşturma. Bir dönüm noktasını belgeleyen önceki eseri Huzursuzlar’da olduğu gibi, Linn Ullmann bu kez de uzun süre karanlıkta kalmış sırları açığa çıkarma peşinde belleğin derinlerine matemli bir yolculuğa çıkıyor. Genç Kız, 1983 güzellik ve unutuş, arzu ve utanç, iktidar ve güçsüzlüğü konu alan akıllardan çıkmayacak, alabildiğine dürüst bir roman. Ullmann’ın bir yetişkin olarak hatırladığı ve yeniden sahnelediği genç kızın gücü ve acısına bakışı cesur ve şaşırtıcı. Deborah Levy Bir başyapıt. Anı ve hikâyenin bileşik gücüne yeni bir boyut getiriyor. Ali Smith

Michael Howell, ailesinden miras kalan Ortadoğu işlerini başarıyla yöneten, bürokratik hileleri ve iş yapma inceliklerini iyi bilen biridir. Bir gün kendini kâbusun ortasında bulur. Kıbrıs’ta doğan, Doğu’ya da Batı’ya da tam anlamıyla ait olamayan, kendini “Levanten kırması” sıfatıyla tanıtan Howell, Filistin Eylem Gücü tarafından, teröristlerin kirli oyunlarına çekilir. Artık hayatının ipleri, gaddar terörist Ghaled’in elindedir. Howell hükümetle anlaşmazlığa düşünce zoraki bir ortaklık teklifiyle durumu lehe çevirmeye çalışır. Ancak bu “ortaklık” sandığından çok daha fazlasını barındırmaktadır. Yeni pil fabrikası projesi, Howell ile hem metresi hem iş arkadaşı olan Teresa’nın korkunç bir sırrı ortaya çıkarmasına neden olur. Gecenin karanlığında, bu sırrı aydınlatmak için attıkları her adım, onları Ghaled’in pençesine daha da yaklaştırır. Ödüllü yazar Eric Ambler, yıllar önce yayımlanmış olmasına rağmen günümüz dünyası için şaşırtıcı derecede güncel olan romanı Levanten’le okurları Ortadoğu’nun karmaşık politik atmosferine sürüklerken bir yandan da ihanet, hayatta kalma mücadelesi ve beklenmedik kahramanlıklarla dolu bir maceraya çıkarıyor. Bir klasik. The Wall Street Journal Eşsiz… İnandırıcı bir gerilim. The Guardian Savaştan bu yana yazdığı en iyi kitap. Okurun isteyebileceği her şeye sahip… Harika. The Observer