Eserlere Göre Listeleme

Çerkes Ethem Olayı’nın ilk basımının sunuşunda onun önemli rolüne Prof. Dr. Toktamış Ateş şöyle dikkat çekiyordu: Ve bileceğiz ki; Ethem Bey olmasaydı Ulusal Kurtuluş Savaşı’mız daha başlangıcında ‘iç isyanlar’ nedeni ile bozulabilirdi. Öyleyse Anadolu’nun işgalden kurtulmasında Ethem’in rolü neydi? Yunan işgaline karşı direniş nasıl örgütlendi? Yunan işgalcilere sığınıp, Türk Birliklerine kurşun sıktığı ne kadar doğruydu? Tüm bu ve benzeri soruları cevaplandıran elinizdeki kitap; Çerkez Ethem Olayı’nın günümüzün hoşgörü ortamında yeniden ele alınıp değerlendirilebileceğinin ipuçlarını veriyor.

ÖN SOZ Saygıdeğer araştırmacı ve yazar Maf edz Serebiy’ in bu önemli çalışması, değerli dostum Yemuz Beyazıt tarafından Türkçeleştirilerek sizlere sunulmuştur. Bu eser, xabzerim tarihsel kökleri, toplumsal hayattaki yeri ve önemi ile ilgili bilgileri ciddi ve uzun yıllar süren araştırmalara dayanarak önümüze koymaktadır. Xabze esas olarak Çerkeslerin bel kemiği ve yaşam biçimleridir. Tarihsel süreç içerisinde vatanlarını koruyabilmek için kendilerinden kat kat güçlü düşmanlarla savaşmak zorunda kalan Çerkeslerin bu kadar uzun süre kendilerinden çok daha güçlü düşmanlara karşı bu kadar uzun süre direnebilmelerinin temelinde de xabzerim Çerkeş kişiliğine ve topluma verdiği disiplin ve gücün etkisi oldukça büyüktür. Yüzyıllar süren savaşlarda Çerkeş toplumu toplumsal, sosyal ekonomik olarak çok derin yaralar almıştır. 300 yılı aşkın süren savaşlarda toplum en güçlü ve yiğit evlatlarını yitirmiştir. 1864’teki büyük sürgünde Kafkasya nüfusunun yüzde doksanını yitirmiş ve milyonlarca Çerkeş vatanlarından sürülmüştür. 1917 Rus ihtilalinde kurulan ve kendisini pro-leterya diktatörlüğü olarak tanımlayan yeni sistem, kendi sosyal yaşamını ve toplumsal kurallarını oluşturmak ve yeni bir toplun yaratmak iddiasıyla bütün Sovyetler Birliğindeki halkların ulusal kültürlerine onarılması zor zararlar vermiştir. Vatanlarından sürülenler ise gittikleri ülkelerde kendilerine yabancı toplumlar içerisinde birçok baskıya maruz kalmış ve zorla asimile edilmeye çalışılmıştır. Yüzyıllarca büyük acı çeken yaralı Çerkeş halkı, gerek anavatan gerekse diasporadaki olumsuz koşullar nedeniyle kendi yaşam tarzı olan xabze yi kendi doğal gelişimi içerisinde değiştirip geliştirememiştir. Yaşadıkları acılara, baskılara, uğradıkları haksızlıklara rağmen bu gün Çerkeslerin ayakta kalabilmiş olması, asimilasyona bu kadar uzun süre direnebilmiş olmalarının temelinde hiç şüphesiz xabze nin gücü vardır.

Türkiye, dünyayla birlikte hızlı bir değişim süreci içine girdi. Kimse kimseyi dinlemiyor ve herkes karşısındakini suçluyor. Diyalog kurulamıyor. Dünyanın ve ülkemizin bu “yeniden yapılanma süreci”nden en çok etkilenecek halkların başında gelen Çerkesler’in tavrı ise belirsizliğini korumakta. Genel olarak Çerkes halkları bir izleme durumunda olsalar da bazı aydınlar Çerkesler’in geleceğine ilişkin ortak dili ve yolu bulabilmek adına Yalçın Karadaş’ın yönlendirmesiyle aynı konulara farklı yorumlarla bu kitapta bir araya geldiler. Yazar, bir önceki kitabında Çerkesler kadar olmasa da yine bir muamma bütünü olan Türkiye’yi aykırı sorular sorarak anlamaya ve anlatmaya çabalamıştı. Aynı şekilde yılmadan Çerkesleri de anlama gayreti içine girdi. 2009 yılında aykırı sorulara cevap verebileceğini düşündüğü onlarca aydına 100 aykırı soruyu çağdaş haberleşme yöntemi olan e-posta yoluyla iletti ve gelen yanıtlar bu kitabı oluşturdu. Soru ve yorumlardaki tartışmaya açık durumun -ki amaç zaten tartışmaktır- takdiri okura bırakılıyor. Türkiye ve Kafkas halklarının onurlarıyla var oluşlarına; demokrasi mücadelemize; dinleme ve anlama kültürümüze ve ülkemizin, Dünyanın barış ve huzur içinde; tüm halkların eşit, farklılıklarıyla ama tek yürek yaşayabilmelerine bir nebze katkımız olursa ne mutlu bize.